De rinte op de studzjeskuld en Russell Brand

Sjoerd hie in filosofysk stik taret, mar dat moast wike foar in nijsberjocht dat him net loslit. Marc en Sjoerd komme fan de studinteliening by Noarwegen, Feanwâlden en de moanne telâne. Dêrnei docht Marc wat er fan himsels net ferwachte hie: hy lêst Russell Brand.

Rinte mei weromwurkjende krêft. Doe't Marc en Sjoerd lienden foar harren stúdzje, wie de ôfspraak dúdlik: werombetelje, mar sûnder rinte. No komt der dochs rinte op, ek foar wa't al liend hat, en dat stekt Sjoerd it measte. Hy wiist derop dat minsken liene om't se gjin jild hawwe en dat de drompel om te studearjen foar krekt dy groep heger wurdt. Sjoerd stelt foar om it beferzen Russyske jild te brûken om de skulden ôf te lossen, en Marc soe in petysje foar in referindum fuortendaliks tekenje.

Hierje, en oars neat. Sjoerd sjocht in systeem dêr't eigendom hieltyd fierder bûten berik rekket: wa't heech oplaat is en in goede baan hat, is dochs in grut part fan it ynkommen kwyt oan hier. Marc hat de lêste tiid sitten te sjen nei hûzen yn Fryslân en fûn net folle moais, foar prizen dy't hast like heech binne as yn Grins.

Wat Noarwegen goed die. Noarwegen fûn oalje en liet dy net oer oan partikuliere bedriuwen, mar sette de opbringst yn foar it hiele lân. Sjoerd wiist op it ferskil: in grûnstof kin net ferhúzje, in tsjinstebedriuw kin dat wol. Dêrnei komt er by de partijen dêr't in soad studinten op stimme, dy't it foaral oer diversiteit en klimaat hawwe. Wa't in hege skuld hat en nea in eigen hûs keapje kin, hat neat oan in pear wynmûnen, fynt Sjoerd.

Fan Feanwâlden oant de moanne. In kultuerhistoarysk sintrum yn Feanwâlden hâldt in dei dêr't amateur-argeologen harren fynsten beoardielje litte kinne. Britske wittenskippers hawwe mei Crispr tomaten makke mei mear fitamine D, dêr't Sjoerd syn twifels by hat. In Amerikaanske start-up wol in reservekopy fan alle minsklike kennis op 'e moanne sette. Marc hat foar de kosten al in oplossing: dat jild kin er wol liene, rinte is der dochs net op.

Russell Brand en globalisearring. Marc lêst it boek fan Russell Brand, de eardere stand-upkomyk dy't no meditaasje beoefenet, om Sjoerd syn tinkwrâld better te begripen. Sjoerd hat wat mei Brand, om't dy neffens him efter echte problemen oan sit, lykas de macht fan elites. It meast nijsgjirrige haadstik giet oer de ideeën fan in libbenslange aktiviste tsjin globalisearring: multinationals bine oan in plak, iten wer lokaal ferbouwe en it libben boppe winst sette, mei oare mjitstokken as it BBP. En it probleem is neffens Sjoerd net dat de rykste minsken sa ryk binne, mar dat tefolle minsken gjin goed libben opbouwe kinne.

Se slute ôf mei moppen, wêrûnder ien oer in astronaut dy't yn it túnsintrum gjin ierde fine kin. Marc hie him fuortendaliks.